Overslaan en naar de inhoud gaan
verwerkt
Uit

Duurzaamheidsonderzoeker en onvermoeibaar promotor van een welzijnseconomie Gaya Herrington (1981) woont alweer een jaar of twaalf in de Verenigde Staten. Daar heeft ze het land en de wereld enorm zien veranderen. En niet bepaald ten goede.
Maar waar ze voorheen dacht dat de grootste ellende nog voorkomen kon worden, is ze nu pessimistischer. Al zou je het ook realistischer kunnen noemen.

Leestijd:
5 minuten
Auteur(s)
persoon afbeelding
Afbeelding
Duurzaamheidsonderzoeker Gaya Herrington

Wie is Gaya Herrington?

tekst over Gaya ak gjkal jfdgkaj fkdlj akfldjg kaj fgdkj kkj kdfjag kdljfg ka jdfk gjakdfj gkajkdf gjkadfjg

kajklfdgjkadjfgka jkldfgkjak ddfjglagdkfg jakdjflgaldf

Hoe komt een nuchtere Nederlandse student econometrie in Amerika terecht, en gaat ze daar ook niet meer weg? 

“Ik had een vriendje in de VS, en toen werd ik ook nog uitgenodigd door KPMG om er te komen werken. Er zijn mensen in Nederland die zeggen dat ze altijd al in Amerika zouden willen wonen, dat heb ik nooit gehad. Omdat ik wel een beetje wist hoe ze daar met mensen omgingen over het algemeen: niet goed. Maar dit klonk als een boeiende baan, met een goed salaris. En ja, als dat een tijdje duurt, ga je uiteindelijk wortelen. 

Ik had een vriendje in de VS, en toen werd ik ook nog uitgenodigd door KPMG om er te komen werken. Er zijn mensen in Nederland die zeggen dat ze altijd al in Amerika zouden willen wonen, dat heb ik nooit gehad. Omdat ik wel een beetje wist hoe ze daar met mensen omgingen over het algemeen: niet goed. Maar dit klonk als een boeiende baan, met een goed salaris. En ja, als dat een tijdje duurt, ga je uiteindelijk wortelen. 

Afglijden naar fascisme

Ik ben getrouwd met een Amerikaan en heb twee kinderen die hier geboren zijn. Maar eerlijk is eerlijk: ik heb nog jaren gedacht dat ik ooit terug zou keren naar Nederland. Zeker toen Trump voor de eerste keer president werd. Ik heb Amerika zien afglijden naar het fascisme.”

Voel je je nu Amerikaan?

“Ik denk het wel. Meestal. We wonen in de Pacific Northwest en het is hier prachtig. Soms loop ik door het oerbos en moet ik gewoon huilen omdat het zo mooi is. Dan schaam ik me wel een beetje, als ik andere wandelaars tegenkom. Maar tegelijkertijd, als je ziet wat er aan de hand is hier… De situatie rondom ICE, het seksisme; er lijkt geen einde aan te komen en het is doodeng.”

Hoe dringt het hectische politieke klimaat in de VS jouw dagelijkse leven binnen?

“Ik leef eerlijk gezegd een beetje in een bubbel en ben me erg bewust van mijn privileges. Een van de dingen waar ik heel erg aan moest wennen hier, is de enorme ongelijkheid. De top tien procent heeft echt een compleet ander leven dan mensen onderaan de ladder. 

Die twee groepen praten nooit, ze zien elkaar amper. Je kunt hier in heel verschillende realiteiten leven en je compleet afsluiten van de ander.”

Je streeft naar een vorm van degrowth. We zouden denken dat iedereen inmiddels wel overtuigd is van het belang daarvan, maar dat lijkt, gezien het politieke klimaat, toch anders te zitten. Waarom is het zo belangrijk dat iedereen hiervan doordrongen raakt?

“Ten eerste gaat het om het ecologische aspect. There are limits to growth because we live on an abundant, finite planet. Dit is iets wat de meeste mensen goed begrijpen. Maar er komt meer bij kijken. De enige oplossing is om wat we hebben, eerlijker te verdelen. Er zitten grenzen aan inkomensongelijkheid, aan hoeveel rijkdom je voor jezelf zou moeten kunnen vergaren. 

In het begin leek men daar voor open te staan, ook in de rechtse politiek. Niemand wil immers dat ons ecosysteem instort. Even later begreep de elite pas dat ze dan iets zouden moeten weggeven van hun onvoorstelbaar grote vermogens. Opeens vonden ze het een stuk moeilijker.

Governance

Wat daar bijkomt: als je het hebt over herverdeling, kom je onvermijdelijk uit bij governance. Het zou nooit mogelijk moeten zijn om überhaupt zoveel geld bij één persoon of bedrijf te te concentreren. Daar iets aan doen kan alleen maar in een democratie waar de beslissingsmogelijkheden eveneens eerlijk verdeeld zijn. 

Het fascisme staat daar recht tegenover. Dat is gericht op een concentratie van macht, zogenaamd om de orde te herstellen, maar in werkelijkheid om de belangen van de gevestigde orde te verdedigen. Dat zie je ook heel duidelijk aan de huidige Amerikaanse regering.”

Frustreert het je, dat zoveel mensen hun kop in het zand blijven steken? 

“Dat is een van de allermoeilijkste dingen aan mijn werk. We weten dat de meerderheid van de mensheid meer climate action wil, en het ziet als een taak van de overheid en van bedrijven om de natuur te beschermen in plaats van te exploiteren. De sociale wetenschap zegt dat we als mensen vóór verbinding en samenwerking zijn. We hebben ook een competitief element natuurlijk, maar dat is niet de drijvende kracht van de evolutie. 

Samenwerking is wat ons als mensheid zo succesvol maakte. In de kern zijn we altruïstischer en nieuwsgieriger dan wat je nu ziet weerspiegeld in de maatschappij.

Al het lijden, alle verwoesting van de natuur; het was niet nodig geweest

We hádden onze economie dus beter kunnen ontwerpen. Ik denk dat dat een heel verpletterende conclusie is. Al het lijden, alle verwoesting van de natuur; het was niet nodig geweest. En dat allemaal voor voortdurende groei, een concept dat sowieso nooit had kunnen werken. Het voelt zo nutteloos. 

Ik woon in Seattle en daar zitten veel techbedrijven. Hoogopgeleide, creatieve mensen. Maar ook bij hen hoor ik: ‘Het gaat allemaal best ok toch?’ Hoe kun je nou niet zien dat alles uit elkaar aan het vallen is? 

asakddh gkaj kfgj akj kfdlj agklj fdkal jhk - janneke

We hebben allemaal gelezen over de Tweede Wereldoorlog op school. Als kind denk je: dat ze dát niet zagen aankomen. Maar nu realiseer ik me heel goed hoe dat heeft kunnen gebeuren. Veel mensen leven geïsoleerd genoeg en hebben de luxe om het te kúnnen negeren. Voor nu in ieder geval.”

Wat is dat dan, denk je? Dissociatie?

“Het is te groot om te beseffen. En velen klampen zich halsstarrig vast aan de illusie dat mensen toch wel bovenaan de food chain blijven staan. Met het concept van de regeneratieve economie of de wellbeing economy wil ik duidelijk maken dat dit niét het geval is. We zijn een keystone species, wat betekent dat we een belangrijke rol hebben in het preserveren van het leven op aarde. Er valt helemaal niks te domineren.

Als je wel met dat idee bent opgegroeid, is het lastig om je over te geven aan een systeem waarin het niet om jou draait en je geen controle lijkt te hebben. Een systeem dat nog aan het afbrokkelen is ook. Niet iedereen is klaar voor die harde werkelijkheid.”

    test JtC - Met veerkracht de toekomst tegemoetDeel|Wordt vriend